Orta Doğu'daki çatışmanın tetiklediği enerji arz kesintileri, küresel enerji şirketlerinin üçüncü çeyrek bilançolarına tarihi boyutlarda yansıdı. İngiliz enerji devi Shell'in temmuz-eylül dönemi vergi sonrası kârı geçen yılın aynı çeyreğine göre ikiye katlanarak 12,1 milyar dolara yükseldi. Fransız TotalEnergies ise aynı dönemde 8,3 milyar dolarlık net kârla şirket tarihinin en yüksek çeyrek kârını elde etti. Brent petrolün varilinin 110 doların üzerine çıktığı bir ortamda kâr tarafı enerji üreticilerine akarken, enerjide dışa bağımlı Türkiye'de baskı fatura tarafında yoğunlaşıyor.
Shell'in kârı bir yılda ikiye katlandı
Shell'in 2026'nın üçüncü çeyreğindeki net kârı 10,81 milyar dolara ulaştı; şirket, rakamın geçen yılın aynı dönemindeki 5,43 milyar doların neredeyse iki katı olduğunu açıkladı. Anadolu Ajansı ve BloombergHT'nin aktardığı bilançoda piyasa beklentisini aşan düzeltilmiş kâr 10,8 milyar dolar seviyesinde hesaplandı. Güçlü performansta yüksek doğal gaz fiyatları, sağlam operasyonel verimlilik ve rekor seviyeye yaklaşan rafineri marjları etkili oldu. Şirketin faaliyetlerden nakit akışı 21,0 milyar dolar olarak gerçekleşti. Yönetim, çeyrek sonuçlarla birlikte 5 milyar dolarlık yeni hisse geri alım programını devreye aldı; şirket 2026 yılı için 23-25 milyar dolar aralığındaki nakdi sermaye harcaması öngörüsünü koruyor.
TotalEnergies 8,3 milyar dolarla rekor kırdı
Fransız enerji grubu TotalEnergies'in üçüncü çeyrek net kârı 8,3 milyar dolar oldu. Şirketin resmi bültenine göre pay sahiplerine düşen net kâr 8,26 milyar dolara dayanırken, geçen yılın aynı çeyreğindeki rakam 5,44 milyar dolar seviyesinde kalmıştı. İki devin aynı güne denk gelen bilançoları, çatışma kaynaklı arz kaybının geliri enerji üreticilerine kaydırdığını bir kez daha gösterdi.
Avrupa'da doğal gaz 100 euroyu aştı
Krizin fiyat etkisi yalnızca petrolle sınırlı değil. Avrupa'da doğal gaz fiyatları, Hürmüz krizi ve Asya'dan gelen talebin etkisiyle 100 euro eşiğini aşarken, analistler kış boyunca fiyatların 130 euroya yükselebileceği uyarısında bulunuyor. Arz güvenliğini güçlendirmek isteyen Avrupa Birliği ise stratejik rezervlerinden 42,6 milyon varil petrolü ocak sonuna kadar piyasaya sürme kararı aldı. Rezerv hamlesinde dizelin önemli pay alması, akaryakıt tarafındaki sıkışıklığın boyutunu gösteriyor.
Türkiye'nin enerji faturasında yeni yükseliş riski
Gelişmenin Türkiye tarafı, üretici kârından çok ithalat faturasına dokunuyor. TÜİK verilerine göre enerji ithalatı yılın ilk dokuz ayında 53,3 milyar dolara yükseldi; Eylül'de enerji ithalatındaki artış yüzde 49,3'e ulaştı. Petrol ve doğal gaz fiyatlarının yüksek seyretmesi, yılın son çeyreğinde enerji faturasını ve bunun üzerinden cari açık ile enflasyon görünümünü zorlayabilir. Öte yandan rafineri marjlarındaki güçlenmenin Tüpraş gibi rafineri şirketlerinin gelir tarafına olumlu yansıması bekleniyor. Enerji fiyatlarında yeni bir sıçrama yaşanmadıkça, enerji devlerinin kasasını dolduran kârın Türkiye ekonomisindeki karşılığının ithalat faturasında kalması bekleniyor.
Kaynak: EraHaber