Avrupa Birliği'nin 12 üye ülkesi, stratejik petrol rezervlerinden Ocak 2027 sonuna kadar toplam 42,6 milyon varil ürünü piyasaya sürecek. AFP'nin haberine göre salımın 20,5 milyon varilik bölümü dizelden oluşuyor; karara Fransa, Almanya ve İtalya'nın yanında Belçika, Danimarka, Yunanistan, Hollanda, Portekiz, İsveç, Letonya, Litvanya ve Lüksemburg imza attı. Açıklama, Lüksemburg'da toplanan AB enerji bakanları toplantısı öncesinde yapıldı.

G7 taahhüdünün Avrupa ayağı

AB Enerji Komiseri Dan Jorgensen, "AB üye devletleri, stratejik rezervlerden önümüzdeki aylarda 42,6 milyon varillik hızlandırılmış salım taahhüdünü yeniledi; bunun yaklaşık yarısı dizel olacak" dedi. Fransa Ekonomi Bakanı Roland Lescure, Avrupa'nın üç ay içinde 42 milyon varili piyasaya süreceğini ve Paris'in ilk günlerde stratejik rezervinden 10 milyon varil dizeli maliyetine satışa çıkaracağını bildirdi. Bloomberg'e göre Lescure, fiyat üzerindeki etkinin gelecek hafta hissedilebileceğini söyledi.

Salım, G7 ülkelerinin geçen ay açıkladığı 100 milyon varillik planın Avrupa ayağını oluşturuyor. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Orta Doğu'daki savaşın Hürmüz Boğazı üzerinden ham petrol ve ürün akışını kısıtlamasının ardından Mart 2026'da tarihinin en büyük kolektif salımına gitmiş, üye ülkelerin taahhüdü 426 milyon varile ulaşmıştı. IEA Yönetim Kurulu'nun 15 Ekim'de duyurduğu bilgiye göre o tarihe kadar yaklaşık 330 milyon varil piyasaya verildi; G7'nin adımı, kalan taahhüdün hızlandırılmasına dayanıyor.

Dizel sıkışması Türkiye'yi de vuruyor

Salımın dizel ağırlıklı olması piyasada kritik: IEA, dizel arzının 2027'ye kadar sıkı kalmasını bekliyor. Avrupa'da bir litre dizel Ekim başında 2,24 avroyla rekor kırmıştı. Fransa, Körfez ülkeleriyle görüştüğü 300 bin tonluk aylık dizel tedariki ile Hürmüz geçişlerinin sigorta maliyetini düşürmeye yönelik çok taraflı anlaşmayı da masada tutuyor.

Türkiye tarafında gelişme doğrudan enerji faturasına dokunuyor. TÜİK verilerine göre enerji ithalatı yılın ilk 9 ayında 53,3 milyar dolara çıkarken, Eylül'deki yıllık artış yüzde 49,3'e ulaşmıştı. Hürmüz Boğazı'nda son bir haftada bir tankerin daha mayına çarptığı haberleriyle arz riski sürerken, Avrupa'nın dizel ağırlıklı ek arzı uluslararası yakıt fiyatlarındaki yukarı baskıyı bir ölçüde yumuşatabilir. Türkiye de IEA kolektif eyleminde yer alan ülkeler arasında; Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın açıklamasına göre Türkiye'nin katkısı 11,6 milyon varil.

Kısa vadeli rahatlama, kalıcı çözüm değil

Lescure, rezerv salımını "kısa vadeli bir rahatlama" olarak niteleyerek krizin diplomatik yollarla çözülmesi gerektiğini söyledi. Katar'ın Fransa'ya sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tedariki de dahil, körfez kaynaklı sevkiyatların tamamı Hürmüz geçişlerine bağlı kalmayı sürdürüyor. Bu nedenle piyasada beklenti, rezerv salımının fiyat tepe noktalarını yumuşatırken Boğaz'daki güvenlik riskinin kalıcı bir çözüm sunmadığı yönünde.

Kaynak: EraHaber